Ethereum’da Sadelik Arayışı! Buterin’in 3 Adımda Gelecek Planı

Ethereum’un kurucu ortağı Vitalik Buterin, ağın karmaşık yapısının hem geliştirme maliyetlerini şişirdiğini hem de güvenlik açıklarını büyüttüğünü söylüyor. Beş yıllık bir yol haritası açıklayan Buterin, Bitcoin’e benzer şekilde “daha yalın, daha anlaşılır” bir protokole geçişi savunuyor. Yeni model, geliştiricilerin önünü açmayı, doğrulayıcı sayısını verimli kullanmayı ve sıfır bilgi kanıtlarında yüksek performans sağlamayı hedefliyor. Piyasa oyuncuları, bu adımın Ethereum’u Solana, Aptos ve Sui Network gibi rakiplere karşı yeniden avantajlı konuma taşıyabileceğini düşünüyor. Konsensüs Modelinde 3 Slot’ta Kesinlik Buterin’in en dikkat çekici teklifi, senkronizasyon komitelerini ve doğrulayıcı sıralamasını tarihe gömen “3‐slot finality” mekanizması. Bu yöntemle blok doğrulama süreci yalnızca üç zaman diliminde kesinleşecek; ağ, fazladan oylama turlarına ihtiyaç duymayacak. Sonuç olarak hem kod tabanı daralacak hem de olası hata yüzeyi küçülecek. Geliştiriciler, gereksiz entegrasyonlar yerine çekirdek mantığa odaklanabilecek. Uzmanlar, “Ne kadar az hareketli parça, o kadar az sürpriz bug” ifadesiyle yaklaşımın riskleri azalttığını vurguluyor. Aynı zamanda doğrulayıcıların donanım yükü hafifleyecek. Bugün düğümler, her epoch’ta değişen komitelere ayak uydurmak için yüksek bant genişliği harcıyor. 3‐slot finality’nin getirdiği yalın akış, düşük bağlantı hızına sahip operatörlerin dahi ağa katılımını kolaylaştıracak. Böylece ağın coğrafi dağılımı artacak, merkezîleşme baskısı hafifleyecek. RISC‐V ve Esnek Ücret Yapısı Yolda Buterin, Ethereum Sanal Makinesi’ni RISC‐V temelli açık kaynaklı mimariyle değiştirmeyi öneriyor. “Donanım dostu” bu model, sıfır bilgi kanıtlarının derlenmesini hızlandırabilir; geliştirici ekipler uzun derleme süreleriyle boğuşmaz. Aynı paket dâhilinde, küçük ölçekli uygulamaların başlangıç masraflarını düşürecek yeni bir gaz ücreti formülü de gündeme geldi. Böylece hobi projeleri bile ana ağa erişebilecek, inovasyon tabana yayılacak. Eleştirmenler, “fazla yenilik fazla risk” dese de Buterin geçmiş hatalardan ders çıkardığını söylüyor. Deneyimli isim, gereksiz özelliklere kapanmak yerine tıpkı Bitcoin’deki gibi küçük ama sağlam adımlar atmayı savunuyor. Öneriler kabul edilirse Ethereum’un uzun vadeli sürdürülebilirliği güçlenecek; ağ, hem geliştirici deneyiminde hem de güvenlik katmanında yeni bir eşiğe ulaşacak.